Standby-verbruik: deze apparaten kosten je geld zonder dat je het weet
Wist je dat apparaten in je huis stroom verbruiken, zelfs als ze uitstaan? Dit sluimerverbruik kost Nederlandse huishoudens jaarlijks honderden euro's.
Standby-verbruik: deze apparaten kosten je geld zonder dat je het weet
In een wereld vol technologie is het comfort van apparaten die altijd `aan` staan, of op `standby` wachten, wijdverbreid. Maar deze verborgen stroomvreters kunnen je energierekening onnodig opstuwen. Zonder dat je het merkt, tikken er euro's weg van je bankrekening. Tijd om dit sluipverbruik onder de loep te nemen en te ontdekken hoe je slim kunt besparen.
Wat is standby-verbruik eigenlijk?
Standby-verbruik, ook wel sluimerverbruik genoemd, is het stroomverbruik van elektrische apparaten wanneer ze niet actief in gebruik zijn, maar nog wel op stroom aangesloten zijn. Denk hierbij aan apparaten die zogenaamd `uit` staan, maar nog wel een klein lampje branden, een klokje weergeven, of op afstand te bedienen zijn. Het doel is vaak gemak: direct opstarten, software-updates of het vasthouden van instellingen. Echter, de optelsom van al deze kleine verbruikers kan aanzienlijk zijn.
Het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat heeft in het verleden al aandacht besteed aan dit fenomeen. Schattingen van onder andere het NIBUD en Milieu Centraal laten zien dat een gemiddeld huishouden jaarlijks 450 kWh tot wel 800 kWh kwijt is aan sluimerverbruik. Tegen de huidige energieprijzen (stel €0,35 per kWh) praat je dan over €157,50 tot €280 per jaar. Dat is gemakkelijk verdiend geld!
De grootste boosdoeners in huis
Lang niet alle apparaten verbruiken evenveel in standby. Sommige zijn notoire energieverspillers. Hier een overzicht van de meest voorkomende sluipverbruikers:
* Televisies en mediaboxen: Veel moderne tv's en vooral de mediaboxen van providers (Ziggo, KPN) staan constant aan om snel op te starten of updates te ontvangen. Een mediabox kan soms wel 15-20 Watt per uur verbruiken, zelfs in 'standby'. Dit komt neer op ~€45-€60 per jaar voor één apparaat. * Computers en laptops (opladen): Laptops die constant aan de lader liggen, ook als de accu vol is, blijven stroom trekken. Desktops die niet volledig worden uitgeschakeld maar in slaapstand staan, verbruiken ook. * Opladers van telefoons en tablets: Deze kleine blokjes blijven stroom verbruiken, zelfs zonder aangesloten apparaat. Niet veel per stuk, maar de optelsom telt. De ACM heeft hier in het verleden ook aandacht aan besteed in het kader van consumentenvoorlichting. * Spelconsoles: PlayStation, Xbox en Nintendo-consoles in `rest mode` of `standby` mode verbruiken energie voor updates, downloads en snel opstarten. * Printers, scanners en multifunctionele apparaten: Deze verbruiken vaak ongemerkt stroom om `klaar` te zijn voor gebruik. * Apparaten met een constant brandend display of klok: Denk aan magnetrons, ovens, wekkerradio's en koffiezetapparaten. * Slimme apparaten: Smart home hubs, luidsprekers en andere verbonden apparaten staan vaak constant aan om op commando te wachten.
Hoe meet en verminder je standby-verbruik?
Het aanpakken van sluimerverbruik is eenvoudiger dan je denkt. Met eenvoudige stappen kun je al aanzienlijke besparingen realiseren.
1. Meet je sluipverbruik: Het begint met bewustzijn. Koop een energiemeter (vanaf circa €10-€20) en meet het verbruik van individuele apparaten in standby-modus. Dit kan confronterend, maar ook zeer motiverend zijn. 2. Trek de stekker eruit: De meest effectieve methode is simpelweg de stekker uit het stopcontact te trekken. Dit is vooral handig voor apparaten die je zelden gebruikt, zoals een tweede televisie of een printer. 3. Gebruik stekkerdozen met een aan/uit-schakelaar: Groepeer apparaten die je gelijktijdig gebruikt en schakel ze met één druk op de knop volledig uit. Denk aan je tv, mediabox en audiosysteem. 4. Maak gebruik van tijdschakelaars: Voor apparaten die niet de hele dag actief hoeven te zijn, zoals routers of tv's, kun je een tijdschakelaar gebruiken. Zo programmeer je wanneer ze stroom krijgen en wanneer niet. 5. Kies energiezuinige apparaten: Let bij de aanschaf van nieuwe apparaten op het energielabel en de specificaties van het standby-verbruik. Er zijn apparaten met een zeer laag of zelfs geen sluimerverbruik. 6. Schakel apparaten echt uit: Veel apparaten hebben een echte uit-knop. Gebruik deze in plaats van de stand-by knop op de afstandsbediening. In de handleiding vind je vaak informatie hierover.
Voor een compleet overzicht van je energiekosten en tips om te besparen, kun je altijd terecht bij Lastenwijzer. Wij helpen je graag inzicht te krijgen in je vaste lasten.
Door actief aan de slag te gaan met je sluimerverbruik, bespaar je niet alleen geld, maar draag je ook bij aan een duurzamer energiegebruik. Het is een kleine moeite met een groot rendement, zowel voor je portemonnee als voor het milieu.
Veelgestelde vragen
Wat is het verschil tussen standby en uitzetten?
"Uitzetten" betekent vaak dat het apparaat volledig van de stroom wordt afgesloten, waardoor het geen energie meer verbruikt. "Standby" betekent dat het apparaat nog steeds een kleine hoeveelheid stroom trekt om snel op te starten, updates te ontvangen of een display actief te houden.
Hoeveel euro kan ik jaarlijks besparen op sluipverbruik?
Gemiddeld kunnen Nederlandse huishoudens tussen de €150 en €300 per jaar besparen door actief sluipverbruik tegen te gaan. Dit hangt sterk af van het aantal apparaten en hun individuele verbruik.
Moet ik mijn koelkast of vriezer ook uitzetten?
Nee, koelkasten en vriezers moeten te allen tijde aan blijven om voedsel te bewaren. Het is echter wel slim om te zorgen dat ze goed ingesteld zijn (niet te koud) en stofvrij zijn voor optimale efficiëntie.